Матур булса да торган җир...

Гөлнара Җәлилова

Казанга кайтып, сәүдә үзәгендә ике арба ашамлык җыеп, артта торган әзмәвердәй ирдән: «Кибетне басып алырга килгән, күрәсең, җыйган ике гасырга җитәрлек ризык, кәҗә», – дигәнне ишеткәч, комплимент ишеткәндәй, авызлар ерылып китте. Үзебездә, мәйтәм, өйдә!

Сагынып, саргаеп үлгән дигәннәрне китаплардан укыган бар иде үзе. Мин
аның мәгънәсенә һич төшенә алмый идем. Казанда чакта, сагынасың икән, атна ахырында тиз генә сумкаңны төйисең дә, әллүр – авылга, әти белән әни янына. Грозныйда яши башлаган мәлдә башта  ялга гына барган эффект туды. Ялда:  күз күрмәгән җир, бөтенесе җете, тансык, кызык, аһ-ваһ килеп сокланып йөрисең... Минем эчтәге халәт тә, күченгән мәлгә шундыйрак булды. Гыйнвар ае. Бездә – Татарстанда –  кырлач салкыннары, тун-каталар белән йөри торган вакыт. Ә монда коры салкын көз кебегрәк: көзге пәлтә-курткалардан йөрибез, аякта – кроссовка.

Баштагы ике атна ялдагыча узды – матур, чиста, җылы, кызык... Ике атналар узуга эчтәге мотор кыбырсый башлады: ну, ничек анда өйгә кайту мәсьәләләре? Башта бик итәгатьле-сабыр гына сорады ул үзе. Тагын бер-ике атнадан, имезлек сораган нарасыйдай, иңрәргә кереште, ике айлап узуга йодрыклап төяргә... Әни телефон аша тынычландыра (миннән битәр, үзен шикелле): «И, бездә аяк аслары пычрак, шыгырдап торган кар да күргән юк, ява тора, эри тора, төнгә салкын, тик ятыгыз җылыда...»
Ыхы дие. Февральдәге плюс 17 дә ачуны китерә икән. Матур кояш та күзгә  күренми башлады. Пычраклары, пыскак яңгырлары, салкын кырлачлары, меңгә төрлеләнә торган табигате белән бирегез миңа үз Казанымны!


Шуның кадәр абсурд дәрәҗәгә барып җитә икән ул сагыну дигән зәхмәт – Казан урамындагы дорфа-гөрбияннәргә кадәр сагындырта башлый. Нинди  генә хәл-әхвәлдә дә тау халкының итәгатьле булуы, бервакытта да орып-бәреп сөйләшмәве, авылдагыча кешелеклелек вә намуслылык бездәге
менталитет, культура янында җир белән күк арасы шул. Кирәк бит бер-берсенә юл куя алу тәрбиясе, дип тел шартлатып йөрдем башта. Бездә булса мәйтәм – тел белән булмаса, түбәңә менеп төшәрләр иде, дия-дия.
Сагыну!!! Үзәкләрне мең телгәли торган нәстә икән ул!.. Менә шул гөрбиянлеккә кадәр сагындым. Казанга кайтып, сәүдә үзәгендә ике арба ашамлык җыеп, артта торган әзмәвердәй ирдән: «Кибетне басып алырга килгән, күрәсең,  җыйган ике гасырга җитәрлек ризык, кәҗә», – дигәнне ишеткәч, комплимент ишеткәндәй, авызлар ерылып китте. Үзебездә, мәйтәм, өйдә! Нинди ачуланып, җавап кайтару булсын ди инде минем тарафтан: авызымны ердым да, «кәҗә»легем белән азык-
төлектән башлап, көндәлек химия савытлары төялгән арбамны касса тасмасына бушатырга керештем.  (Минем, абый-җаным, өйдә бер нәрсә дә калмаган иде шул, юлдан кайтыш).
Шуңа, еракка киткән кешедән җылыда яшәп ята, диңгез ярында, шәп илдә, анда мөмкинлеге-рәхәте башка дип кызыгып та ятмагыз! Ие, җылы, рәхәт, матур, хөррият. Әмма матур булса да торган җир, сагындыра туган җир. Моннан тыш, тагын бер әйтемне дә өстәп куйыйм – чит җирдә солтан
булганчы, үз илеңдә олтан бул. Бер генә ил дә, җир дә, су да чирәмендә тәгәрәп үскән туфрагыңны алыштыра алмый.

Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • «Мин синең иреңне бәхетле итәм...» Тормышның яңа борылышында үзебезне нәрсә көткәнен без беркайчан белмибез. Уйламаган җирдән аякка уралган ниндидер борчулармы, әллә бөтенләй көтмәгән сөенечләрме? Тормыш борылышлары безне күкләрдән җиргә төшерә ала. Ә кайчак – киресенчә: бәхетсезлегең бәхет юлына бер адым гына булуын аңлата. Чүпрәле районының «Туган як» газетасы баш мөхәррире Резидә Җамалтдинова һәм аның ире Рамилнең очрашу, танышу, кавышу тарихы – шуңа бер мисал. Ачыктан-ачык сөйләшәбез.
    8972
    7
    74
  • «Хатының кайда – син шунда бул, тормышны бергә тартыгыз» «Тәгәри китте йомгагым, күрмәдегезме, агайлар», – ди Гөлчәчәк татар халык әкиятендә. Гомер йомгагын сүтә-сүтә, көннәр, айлар, еллар үтә... Адәм баласы әллә кайда – офыклар артында көтеп торган бәхетне эзләп бара да бара... Үткәнебезне – бар иткән, киләчәгебезгә нигез салган бүгенгебезне сизми дә калабыз. Мин бүгенгем белән бәхетле!
    4582
    0
    43
  • Гомер бер генә килә  Балалары икәү булса да, әниләре янына килергә ашыкмыйлар, эшләре бик тыгыз, ахры. Рафига апа ике учын янәшә куеп гел дога укый, Аллаhы Тәгаләдән җиңел үлем сорап ялвара.  Ул Галиягә үз тормышын сөйләп бирде инде: «Балаларым минем үлемемне телиләр инде. Мин киткәч, алар арасында фатир өчен тавыш-гауга чыгар инде. Карт кеше кемгә кирәк».
    6050
    0
    43
  • Өмет белән алга карап яшәргә әнкәйдән өйрәндем 1981 ел. Булачак кайнанам белән мин Казан тимер юл вокзалында таныштым. Төнге сәгать 11 дә! «Төнлә белән беренче тапкыр кайнанаң белән кайнатаңны күрергә вокзалга төшәчәксең», – дисәләр, һич ышанмас идем.
    3094
    4
    37
  • Сыналган мәхәббәт бәхете Язмыштан котылып булмый, язмышыңа язылган булса, тешеңне сындырып керер, диләр. Вәсиләгә Газие белән бәхетле булырга язган булган инде. Урау юллар, яңа гаилә аша узып булса да. 
    3734
    0
    30
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 5 декабрь 2022 - 23:07
    Без имени
    дэвамы булса иде,тормышчан эсэр.Ныклы сэлэмэтлек авторга.
    Гомер бер генә килә-2
  • 5 декабрь 2022 - 09:03
    Без имени
    э оныклар дип торган эбилэр купме???? музей экспонаты булып баралар. Оныклар карашып, эзрэк вакытларын оныкларга багышлаучы эбилэр юк диярлек.
    Без бернәрсә тиеш түгел
  • 2 декабрь 2022 - 11:24
    Без имени
    Көнләшү гөмерлек чир ул.Көнчел кешенең фантазияседә бик бай.Үзе уйлап чыгарган уйдырмаларына ышанып хатын-кыздан көнләшеп яшиләр алар.Минем баштан үтте инде,әледә үтә.Инде яшедә бара бит.
    Үтмә, гомер, заяга!
  • 2 декабрь 2022 - 13:15
    Без имени
    Шулай кылына башлаганнар иде..мин просто алар Килер алдыннан ойдэн баламны ала идем Дэ чыгып ыза идем .. берседэ каршы очрадылар ..типо не знакомые люди уздымда киттем дэшмэдемдэ
    Иремнең туганнары...
  • 2 декабрь 2022 - 19:55
    Без имени
    Елый елый укыдым әби белән бабай өчен шатландым гел шулай кешеләр бер берсен тапсыннар иде
    Әти өйләнә